Дойдубутугар арыгыттан сүһүрэн киһи бөҕө өлө турар. Саха сиригэр да итинник хобдох түбэлтэлэр тахсаллар.
1996 сыл тохсунньу ый 1 күнүгэр өрөспүүбүлүкэтээҕи наркологическай диспансер учуотугар 15,637 киһи турар эбит буоллаҕына, 1997 сыл ити кэмигэр 16 325 киһи буола охсубут. Иэдээнэ баар: 1996 сылга киин куораппытыгар, Дьокуускайга, 15-17- гэр диэри саастаах 72 оҕо учуокка ылыллыбыт. Кэлиҥҥи 10 сылга дьахтар арыгыһыт буолуута 5 төгүл улааппытын бэлиэтииллэр. 2025 сыл сэтинньи ыйын дааннайынан, учуокка 9,219 киһи турара биллэр. Киһи хомойоро, итилэртэн 89 %-на — үлэ үгэнигэр сылдьар орто саастаах дьон. Арыгы содулуттан төһөлөөх саха ыччата ыар дьылҕаланан хаайыы, түрмэ киһитэ буолла? Өлүү-сүтүү, оһоллонуу, күлүгээннээһин эмиэ адьарай аһыттан, арыгыттан, тахсар.
"Арыгыттан сүһүбүт киһини хайдах быыһыыбытый?" диэн ыйытыыга М.Е. Николаев аатынан Мэдиссиинэ национальнай киинин реаниматолог-анестезиолог бырааһа, мэдиссиинэ билимин хандьыдаата, 20-чэ сыл ыстаастаах Наталья Георгиевна Иванова хоруйдуур:
– “Палёнай” буокканы, хаачыстыбата суох арыгыны иһэн cүһүрэллэр. Арыгы испит киһи сүһүрбүтүн бастаан бэйэтэ да билбэт. Сарсыҥҥытыгар, дьэ, өйүн-төйүн буллаҕына, биллэр. Бастакы симптом – хараҕа мөлтүүр, тулалыыр эйгэтин икки гынан көрөр. Тоҕо диэтэххэ, метанол туох-ханнык иннинэ ньиэрбэ систиэмэтигэр охсор. Арыгы иһээтин кытта, тута сүһүрбүтэ быһаарылыннаҕына, этанол көмөлөһөр. Ол эбэтэр хаачыстыбалаах арыгыны кыратык (80-100 мл.) иһэрдэр наада. Ол суох буоллаҕына, ыраас ууну иһэрдэбит. Төһөнөн түргэнник хасанабыт да, оччонон өрүһүйэр кыахпыт улаатар. Этанол харах ньиэрбэтин, ис уорганнары көрдөрбүтүнэн “сиир”.
caravan.kz хаартыската.
