Хамнас үрдээтэ
02_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copyБэрт соторутааҥҥа диэри Саха сиринээҕи бүддьүөт эйгэтигэр үлэлиир 13 800-чэ киһи тииһинэн олоруу алын кээмэйиттэн (прожиточный минимум) кыра хамнаһы аахсаллара. 2014 сыл т...
Биэнсийэ туһунан
74_copy_copy_copy_copy_copy_copyКэнники сүүрбэ сыл устата дойдубут экэниэмикэтэ сатаан сааһыламматаҕын түмүгэр, киһи күннээҕи аһыгар-таҥаһыгар тиийэр биэнсийэ тиһигэ эмиэ кыайан оҥоһуллубата. Ол иһин, би...
Сүрүн сирэй Олох Криминал Уорбаланааччы тоҕо көҥүлгэ сылдьарый?

Сонуннар

Олунньу 13 күнэ – Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнэ!
28-12-2015 17-08 | Көрдүлэр: 8115
Төрөөбүт тыл уонна сурук-бичик күнүн көрсө, олунньу 13 күнүттэн 21 күнүгэр диэри Саха сирин тө...
Саҥа сокуон инбэлииттэри көмүскүө
28-12-2015 16-54 | Көрдүлэр: 4587
Ил Түмэн ХХ уочараттаах пленарнай мунньаҕар дьокутааттар А.Корякин уонна А.Атласова инбэлиит д...
Максим Аммосов сырдык кэриэһигэр
28-12-2015 16-37 | Көрдүлэр: 4816
“Ахсынньы 22 күнэ – саха норуотун устуоруйатыгар бэлиэ күн. Бу күн, 1897 сыллаахха саха судаар...
Тупсарыы сыл
28-12-2015 16-31 | Көрдүлэр: 19771
2016 сылы Саха Өрөспүүбүлүкэтигэр «Нэһилиэнньэлээх пууннары тупсарыы сылынан биллэрэр туһунан”...
"Мандар ааҕыыларын" түмүктэриттэн
21-12-2015 17-38 | Көрдүлэр: 4319
Кэмпириэнсийэ пленарнай мунньаҕар тыл эппит салалта, учуонай эйгэ ытык дьоно, ыалдьыттар бука ...
Кыайыыны уhансыбыттар
12-11-2015 17-53 | Көрдүлэр: 5169
"КЫЫМ" норуот хаhыата уонна "Будь в курсе" информационнай мобильнай сыһыарыы көҕүлээһиннэр...
ИЯКН дириэктэрэ Г.Г.Торотоев
12-11-2015 17-48 | Көрдүлэр: 4367
М.К.Аммосов аатынан ХИФУ РФ хотугу норуоттарын тылларын уонна култууратын µ³рэтэр Институуту...
Сир сокуонун тула
12-11-2015 17-47 | Көрдүлэр: 5560
Сэтинньи 3 кµнµгэр Сунтаар Устьетыгар улуус Нэ´илиэктэрин ба´ылыктарын сэбиэтэ мустан, 2016 сы...
Тэрилтэлэр, урбаанньыттар бол±ойу²
12-11-2015 17-36 | Көрдүлэр: 4160
Нолуогу судургутуллубут систиэмэнэн (упрощенная система налогооблажения) т³лµ³н ба±арар, ол гы...
Ас-үөл сыанатынан үһүс миэстэлээхпит
08-10-2015 15-36 | Көрдүлэр: 3966
Тыыннаах сылдьарга сиэнэрэ булгуччулаах ыйдааҕы ас дьоҕус нобуора диэн өйдөбүл баар. Нууччалыы...
Петр Наумовы – “Я – гражданин” аакка!
08-10-2015 15-33 | Көрдүлэр: 2870
Хараҕынан бастакы курууппалаах инбэлиит, 65-с хаарын санныгар түһэрбит, Кыайыы 70 сылыгар анаа...
Муостабыт дьылҕата – Кытай инвестордарын илиитигэр?
08-10-2015 15-32 | Көрдүлэр: 2993
Өлүөнэни туоруур муоста дьэндэйэрин кэтэһээччи элбэх. Соторутааҕыта Санкт-Петербурга Росавтодо...
Сочига Арктиканы кэпсэтэллэр
08-10-2015 15-20 | Көрдүлэр: 2880
Сочига, бу дьыл алтынньы 5 к., Арктиканы сайыннарыы боппуруоһунан дьарыктанар судаарыстыба хам...
Өссө 10 оскуола
03-09-2015 20-11 | Көрдүлэр: 2956
СӨ Үөрэххэ министиэристибэтин тиһэх чахчыларыттан көрдөххө, күн бүгүн өрөспүбүлүкэ үрдүнэн уоп...
“Сибиир күүһэ” бигэргэннэ
03-09-2015 20-03 | Көрдүлэр: 2896
Бу күннэргэ премьер Д.Медведев “илин диэки” тардыллар гаас ситимин (ол иһигэр “Сибиир күүһүн”)...
* Бесплатно для абонентов СТК по всей РС(Я), (кроме ТП "Фристайл")

Уорбаланааччы тоҕо көҥүлгэ сылдьарый?

02.11.2012 16:00 | Автор: Туйаара Сиккиэр | Көрдүлэр: 3116   
Печать

821822_lЭрэдээксийэбитигэр бу уустук олоххо кырдьыктарын булбатах, хара санаалаахтартан эмсэҕэлээбит, атаҕастаммыт дьон көмүскэл көрдөөн кэлэ тураллар. Киһи тыыныгар турбут өлөрүөхсүтү, силиэстийэ кэмигэр тулалыыр эйгэҕэ кутталы үөскэппэтин, силиэстийэҕэ мэһэйдэспэтин диэн, сонно хаайар буолаллар этэ. Бу сырыыга Сунтаар Куокунутугар иллээх дьиэ кэргэн аҕа баһылыгын ыттыы өлөрбүт сиэхсити ыытан кэбиспиттэр. Бу киһи туох да буолбатаҕын курдук, көҥүл үөрэ-көтө сылдьара тустаах дьоҥҥо, биллэн турар, кыһыылаах.

“Кэргэним Спартак Филиппович Егоровтыын 22 сыл бииргэ олорбуппут. Бу эттэххэ элбэх сыл курдук эрээри, олус түргэнник күлүм гынан ааста. Олорбуппут тухары биһиги туох баар үлэҕэ, сынньалаҥҥа, айылҕаҕа да буоллун – куруук бииргэ сылдьарбыт. “Иккиэн доруобай буоллахпытына туох да үлэттэн толлубакка, барытын кыайыахпыт”, – дэһэрбит. Кыыстаах уол оҕону төрөтөн, иитэн, үөрэхтээх дьон оҥортоору үлэбит таһынан сүөһү ииттибиппит. Кэргэним 1988 сыллаахха аармыйаттан кэлиэҕиттэн сүүрбэ сыл тохтоло суох “Кириэстээх” ТХПК  Куокунутааҕы отделениетыгар ыанньыксыттаабыта. 2009 сылтан Күнүөһэй сайылыгар бостууктаабыта, кыһынын ыанньык пиэрмэтигэр хачыгаардаабыта. Кэргэним: “Саха киһитэ хаһаайыстыбата суох кыайан олорбот, киһи барыта үөрэхтэнэн бардаҕына, тыаҕа ким үлэлиэй?!” – диэхтиирэ. Дьиэтигэр тугу оҥоруохтааҕын, тутуохтааҕын үлэтин кытары тэҥҥэ тутан, орун-оннугар сөп түбэһиннэрэн былааннанара. Быйыл кыыспыт сиэн бэлэхтээн, биһиги саҕа дьоллоох бу дойдуга суоҕа, күтүөтэ аармыйаттан кэлэрин кэтэспитэ. Быйыл сиэнин көрөн олоруохтаах этэ. “Сиэммин бэйэбин кытары илдьэ сылдьыам, акка хатааһылатыам, балыктыырга, бултуурга үөрэтиэм”, – диэн, сиэнин туһунан санаатаҕына, ис-иһиттэн сырдаан, манньыйан кэлэрэ. Күһүҥҥү былаанынан олбуорун аныгы матырыйаалынан саҥаттан тутуохтааҕа, икки хотонун муостатын саҥардан биэриэхтээҕэ, оҕуруот сирин кэҥэтиэхтээҕэ. Оҕолорбут инникилэрин санаан, быйыл кирэдьииккэ киирэн туран, улахан тыраахтар атыыласпыппыт. Тыа хаһаайыстыбатын сайыннарар бырагырааманан, ыанар ынахпытын элбэтэн, үүт туттаран, кирэдьииппитин онон төлөһүөхтээх этибит. Кэргэним олохтон мэлдьи үтүөнү, үчүгэйи эрэ күүтэрэ, ыралыыра. Ону баара, ити баҕа санаата, былаана туолуохтааҕын, хара санаалаах киһи биирдэ туора сотон кэбистэ”, – диэн сурук ааптара, эмсэҕэлээччи Мария Егорова суруйар.

Балаҕан ыйын 29 күнүгэр Егоровтар сайылыктан көһөн киирбиттэр. Тыа сирин үлэтин түбүгэ хаһан бүппүтэ баарай?! Хаһаайын үс хонон баран, алтынньы 2 күнүгэр, кэпэрэтиип эһиилги ыанньык сүөһүтэ мэччийэр сирин өртүү, таарыйа Табаҕанан эргийэн, кэбиһиилээх отторун күрүөтүн көрөн, сайылыгар хаалбыт малын ылаары кыра “Синтай” тыраахтарынан барбыт. Киэһэ ынах ыамыгар диэри кэлиэх буолбут. Ыал ийэтэ ынахтарын ыан баран, дьонугар кэргэнин кэтэһэн көрбүт. Киһитэ кэлбэтэх. Тыраахтара алдьанан, сатыы иһэрэ буолуо дии санаабыт. Ону баара... Түүн 1 ч. 30 м. нэһилиэк баһылыга кэлэн кэргэнин өлөрбүттэрин туһунан ыар сураҕы иһитиннэрбит.

 

Туох буолбутай?

 

Ол киэһэ, ол эбэтэр алтынньы 2 күнүгэр, А., Л., уонна Г. диэн дьон Начын диэн сиргэ кустуу, илим үтэ сылдьыбыттар. Спартак Егоров сайылыкка барар суола ол сир аттынан ааһар. Айаннаан иһэн, билэр дьонун көрөн, тохтоон кэпсэппит. Ол кэннэ туох буолбута бу диэн биллибэт. А. уонна Л. этэллэринэн, кинилэр түүн 11 чаас саҕана аллараа илим көрө сылдьыбыттар. Онон туох буолбутун көрбөтөхтөр. Ол аата, Г. Спартагы кытары иккиэйэҕин хаалбыттар. Сол кэмҥэ Г. сиэртибэтин кэнниттэн чуҥнаан кэлэн чуп-чугастан кыҥаан туран  ыппыт.

Барыллааһын силиэстийэ кэмигэр биллибитинэн, Егоров: “Манна тоҕо балыктыы кэлэҕит? Кэлиэ суохтааххыт!” – диэн кыыһырбыт. Онуоха итирик Г. өһүргэнэн, кыыһыран А. бас билэр 12 халыыбырдаах МР-153 мааркалаах саатын ылан, Егоров кэннигэр туран эрэ төбөҕө туһаайан ыппыт.

Эспиэр быһаарбытынан, чугастан кэнниттэн кэлэн баска кыҥаан ыппыт. Сиэртибэ сырдык тыына сонно миэстэтигэр быстыбыт.

Бу дьон киһини баһын хампы ытан баран, туох да буолбатаҕын курдук, балыктыыр тэриллэрин хомуйан, чөкөтөн, икки чаас буолан баран, дьэ дэриэбинэҕэ тыллыы барбыттар. Дьиҥэ, бу сиртэн дэриэбинэҕэ диэри 15 мүнүүтэ айаннаан тиийиллэр. Оттон бу дьон быһылаан буолбут сирин хомуйан, кистиэхтэрин кистээн, тугу этиэхтээхтэрин быһаарсан баран биирдэ барбыт буолуохтарын сөп.

Л. диэн туоһу ол түүн итиригэр  тэптэрэн, буруйу бэйэтигэр ылынан: “Мин өлөрбүтүм”, – диэбит. Ол аата, Г. туох да аньыыта-харата суох киһини тылыгар киллэрэн, оҥорбут хара дьайын атын киһиэхэ көлбөрүтэ сатаабыт курдук.

Бу дьайыы Г. уорбаланааччы быһыытынан туоһулары кытары сирэй көрсүүтүттэн биллэр: Г. киһини өлөрөн баран, Л-тан буруйу бэйэтигэр ылынарыгар, кини кыра оҕолооҕун, ыалдьар аҕалааҕын туһунан аһыннарбыт, өскө Л. түбэстэҕинэ, көмөлөһүөх буолан эрэннэрбит.  Л. аһынан буруйу бэйэтигэр ылыммыт.

 

Уорбаланааччы куотан хаалбыт

 

Сунтаартан полиция үлэһиттэрэ тахсан үһүөннэрин тутан отделга киллэрбиттэр. Л. сарсыныгар өйдөнөн баран, буруйу бэйэтигэр ылынар санаата суоҕун, чахчы ким өлөрбүтүн  силиэдэбэтэлгэ кистээбэккэ этэрин туһунан Г-га аһаҕастык эппит. Г. уйатыгар уу киирэн, алтынньы 3 күнүгэр Л. силиэдэбэтэлгэ олорор кэмигэр, силиэстийэ отделыттан мүччү туттаран, куотан хаалбыт. Ол туһунан Л. көрдөрүүтүгэр эппит. Ону сэргэ ыстаарсай опер Семенов алтынньы 4, 10, 15 күннэригэр биэрбит арааппарыгар сурулла сылдьар. Уорбаланааччы бу кэмҥэ ханна сылдьыбыта биллибэт. Төрөөбүт сирэ – Таатта, докумуонунан олорор сирэ – Бүлүүчээн, билигин үлэлиир уонна олорор сирэ – Мииринэй. Ханна баарын туһунан уорбаланааччы аймахтарыгар да, быраабы араҥаччылыыр уоргаҥҥа даҕаны биллэрбэтэх. Быһата, сурахтыын сүтэн хаалбыт.

Уорбаланааччы уон күн буолан баран, алтынньы 13 күнүгэр, туох да буолбатаҕын курдук, Дьокуускайтан албакааттаах тиийэн кэлбит. Быһылаан кэмигэр баар дьон кинини буруйу оҥорбут киһи быһыытынан ыйан, ол эбэтэр туоһулар чахчы ким өлөрбүтүн кистээбэккэ аһаҕастык этэннэр, Г-ны алтынньы 14 күнүгэр РФ ХПК 91 ыст. 1 ч. 2 п. олоҕуран туппуттар.

Ол кэннэ быһылаан буолбут сирин көрүү боротокуолунан, туоһулар көрдөрүүлэринэн, Г. уорбаланааччы быһыытынан биэрбит көрдөрүүтүттэн, туоһулары кытары сирэй көрүһүннэрии боротокуолунан бу киһи чахчы буруйдааҕын бигэргэппиттэр.

 

Дакаастабыл баар да...

 

Дьиҥэ, сокуон этэринэн, уонна саха өйдөбүлүнэн, уорбаланааччы силиэстийэ кэмигэр сууттан көҥүлэ суох атын сиргэ барбыт, күрээбит буоллаҕына, суут-сокуон үлэһиттэрэ сонно хаайан кэбиһиэхтээх этилэр. Ону баара, сүрүн уорбаланааччы төһө эмэ ыар буруйу оҥорбута дакаастаммытын, силиэдэбэтэл хаайыыга тутар туһунан хадатаайыстыба киллэрбитин үрдүнэн – суут уурааҕынан бу киһини ыытан кэбиспиттэр. Бу түгэни, биллэн турар, эмсэҕэлээччилэр да, бар дьон даҕаны төрүт өйдөөбөтөхтөр, соһуйан эрэ хаалбыттар. Бу киһини көҥүлгэ таһаарбыттарын туһунан, бэл, эмсэҕэлээччигэ биллэрбэтэхтэр.

Сунтаар суута алтынньы 16 күнүгэр буолбут суукка, киһи тыыныгар турбут сүрүн уорбаланааччы көҥүлгэ сылдьан иккиһин буруйу оҥоруон, силиэстийэ хаамыытыгар мэһэйдэһиэн, туоһулары булкуйуон сөбүн туһунан дакаастабыл киирбэтэҕэр сигэнэр.

Уорбаланааччы 1995 сыллаахха РФ ХК 206 ыст. 2 ч. сууттана сылдьыбыт. Көрөргүт курдук, бу киһи көнөр чинчитэ биллибэтэх, иккиһин ыар буруйу оҥорбут. Үсүһүн буруйу оҥоруо суоҕа диэн ким даҕаны мэктиэлээбэт. Ол аата, бу киһи төһө баҕарар буруйу оҥоруон, уопсастыбаҕа кутталы үөскэтиэн сөп эбит диэн өйдөбүлгэ кэлэбит. Санатар буоллахха, Г. бу ыар буруйу итирик сылдьан оҥорбут. Ол аата, кини итирдэҕинэ, кыайан хонтуруолламмат эбит. Манан Г. итирэн баран төһө баҕарар  эмсэҕэлээччилэргэ, туоһуларга, атын да дьоҥҥо ыар дьайыыны оҥоруон, кутталы үөскэтиэн сөп эбит диэн сөбүлэһэбит.

Туоһу А. уорбаланааччыны кытары сирэй көрүһүннэрэллэригэр, бастакы көрдөрүүтүн уларытан кэбиспит. Оттон иккис туоһу Л. бастакы көрдөрүүтүгэр олох даҕаны буруйу бэйэтигэр ылына сыспыт. Көрөргүт курдук, уорбаланааччы туоһуларга улахан дьайыыны оҥоро сылдьар эбит. Сорох-сорохтору буруйу, бэл, бэйэлэригэр ылыныахтарыгар диэри куттаабыт дуу, тылыгар киллэрбит дуу буолан тахсар. Ол аата, бу киһибит туоһуларга дьайар эбит. Онон быһылааҥҥа быһаччы сыһыана суох атын туоһулары төһө баҕарар куттуон, ыххайыан сөп. Ол туоһулар өссө даҕаны ыйытылла илик курдуктар.

Оттон уорбаланааччы силиэстийэ кэмигэр күрүү сылдьыбытын болҕомтоҕо тоҕо ылбатылар? Эмиэ дакаастабыл суох дуу?! Опер арааппара, туоһу “куоппут” диэн этиитэ, сүтэ сылдьыбыт уон күнэ, ханна баарын кимиэхэ даҕаны биллэрбэтэҕэ, ама, дакаастабыл буолбат үһү дуо?!

“Бу киһи ханна да барыа, силиэстийэ хаамыытыгар мэһэйдиэ, туоһуларга дьайыыны оҥоруо суоҕа” диэн, Сунтаардааҕы үөрэх управлениетын урукку начаалынньыга уонна спортивнай оскуола дириэктэрэ мэктиэлээн, суут уорбаланааччыны көҥүлгэ таһаарбытын туһунан эппит. Сокуонунан олохтоох нэһилиэнньэҕэ ытыктанар киһи уорбаланааччы туһатыгар мэктиэлиэн сөп эрээри... Бу дьон иккиэн Сунтаарга бэйэтигэр олороллор, оттон уорбаланааччы – Мииринэйгэ. Онон кини иккиһин буруй оҥоруо, иккиһин күрүө, куотуо, туоһуларга дьайыыны оҥоруо суоҕа диэн эппиэттиир кыахтара суох.

Киһи сөҕөрө диэн, Сунтаарга борокуруор эбээһинэһин толорооччу – “Бу киһини суут буолуор диэри хаайыахха” диэн силиэдэбэтэл этиитин өйөөбөтөх. Ол аата, көҥүлгэ сылдьарыгар сөбүлэспит буолан тахсар. Борокуруор маннык ыар өлөрүүгэ быһаччы сыһыаннаах сүрүн уорбаланааччыны, дьиҥэ, көҥүлгэ ыытары кытаанахтык бопсуохтаах этэ. Ону баара... төттөрүтүн буолан тахсыбыт. Буолаары буолан силиэстийэ кэмигэр күрүү сылдьыбыт киһини!

 

Эмсэҕэлээччи сөбүлэспэт!

 

“Маннык сидьиҥник кэбилээн өлөрбүтүн кэннэ харайарбытыгар үтүө дьүһүнүн көрбөккө, сабыылаах хоруопка сытар киһини кытары быраһаайдаспыппыт. Оннооҕор хара тыа кыылын бултуулларыгар уһугуннаран, сэрэтэн баран өлөрөллөр. Киһини кыыллыы өлөрбүт сиэхсит туох да буолбатаҕын курдук, тоҕо үөрэ-көтө сылдьыахтааҕый, Мииринэйгэ тиийэн үлэлиэхтээҕий? Мин дьоллоох олоҕум кини биир ытыытынан түҥнэстэ түстэ. Кыстык кэлээри ыган турдаҕына, хаһаайына, дурдата-хаххата, тирэҕэ суох, соҕотохто тулаайахсыйан хааллым. Билигин биир эрэ баҕалаахпын: буруйдаах оҥорбут хара дьайыгар толору эппиэти сүгэрин ситиһии! ”, – диэн сурук ааптара суруйар.

 

 

Манан буоллаҕына...

 

Бу дьыалабыт олох даҕаны хаахтыйыыһы быһыылаах. Г. албакаатыныын сүбэлэһэн баран, аны “бэйэбин көмүскэнэн алҕас ыппытым” диэн, тиһэҕэр ыстатыйа уларыйан хаалыан сөп диэн сабаҕалааһын баар. Маннык ыстатыйаҕа уорбаланааччы олох даҕаны босхолонуон сөп. Ыар буруйу оҥорбут киһи төһө баҕарар ууттан кураанах тахсааччы. Ол гынан баран Куокуну олохтоохторо, өлбүт киһи аймахтара силиэстийэ уонна суут сиэрдээхтик барыа, сүрүн уорбаланааччыны күлүүс хаайыытыгар угуохтара диэн бигэтик эрэнэллэр.



Доҕоттор кэпсээ

Гороскоп

01_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy_copy

2014 сыл гороскоба

Доруобуйа, күүс-кыах да тупсар сыла иһэр. Үтүө дьайыылаах уларыйыы тахсар сибикитэ улахан. Урукку сылларга холоотоххо, ыарахан таһаҕаһы бырахпыт курдук…

RSS-Лента