Олунньу 20 күнүгэр, Москуба куорат  Измайлово көстүүнэйигэр Арассыыйа бары регионнарыттан 700 суруналыыс мустан Михаил Прохоровы кытары көрүстүлэр.

Эрдэ болдьоммутунан, көрсүһүү 10.00 чаастан саҕаланыахтааҕа, ол эрээри дойду президенигэр кандидат 40-чэ мүнүүтэ хойутаан кэллэ. Бэйэтэ билэринэн сылдьар киһи быһыылаах, хойутаабыт төрүөтүн быһаара сатаабата, кэтэһиннэрбититтэн суобаһа оонньообото. Сыанаҕа тахсаат киирии тылын саҕалаабытынан барда.

Улахан киһи

Бу сурук эрэдээксийэҕэ былырыын киирбитэ. Ол эрээри сурукка туһааннаах уорганнар хардалара кэлэ илик. Онон маннык таһааран эрэбит. Мин, тыа сирин боростуой олохтооҕо, оҕом инникитэ сарбыллыбытыттан хомойон, эмиэ да абаран суруйарга сананным. Кыра кыыспыт, 22 саастаах Екатерина Александровна Ананьева быйыл ыал буолан, балаҕан ыйыгар оҕолоно киирбитэ. Катя хирургическай отделениеҕа иһит сууйааччынан дэкириэккэ барыар диэри үтүө суобаһынан үлэлээбитэ. Онон балыыһаҕа үрдүттэн сылдьан, анаалыстарын туттарбыта. Иккитэ кутталлаах балаһыанньаланан, гинекологияҕа сыта сылдьыбыта. Быыһанарын диэки оҕотун улааппыт, бэйэтин кыра (малай) таастааххын диэбиттэр. Ол эрээри биир да быраас курдаттыы эпэрээссийэ оҥоһулларын сэрэппэтэҕэ, куоракка барарын-барбатын ыйытары нааданан аахпатахтар. Бэйэтэ быыһанарын кэтэһиннэрэн сытыарбыттар. Балаҕан ыйын 26 күнүгэр (болдьоҕо ити ый 23 күнэ) талыыта киирэн, сэттэ тарбах аһыллыар диэри ыалдьан, кыайан төрөөбөтөҕүн иһин нөҥүө күнүгэр “кесарево” эпэрээссийэтин оҥорбуттара. Инньэ гынан Катя Үөһээ Бүлүү роддомугар “кесаревонан” оҕоломмута.

Святитель Иннокентий аатынан провославнай гимназия дьиэтин тэтимнээхтик туталлар. Гимназия дьиэтэ Сибэтиэй Троица хараамын аттыгар булуок быһыытынан тутуллуохтаах. Бу гимназия тутуута 20-с үйэ саҕанааҕы православнай гимназиялары тутуу быраабылатынан ыытыллыаҕа. Икки мэндиэмэннээх дьиэ таһын анал, үчүгэй талыы матырыйаалтан оҥоруохтара. Инньэ гынан сотору кэминэн Саха сирин арҕаа өттүгэр таҥараны итэҕэйэр дьон үөрэнэр бэртээхэй кииннэрэ дьэндэйиэ.

Сылгыга суолу туоруур бокуойу биэрбэккэ, түҥнэри көтөн өлөрүүлэрэ кэмиттэн кэмигэр тахса турарын хаһыаттарга тахсар иһитиннэриилэр да кэрэһилииллэр. Хаарыан сылгыны суох оҥорон баран, ночоотун төлөһүөхтэрин билиминэ, сорохтор, төттөрүтүн, массыынабыт алдьанна диэн, төлөттөрөөрү дьирээлэһэр сурахтара иһиллэр. Маннык хартыына Арассыыйаҕа элбэх эбит. Кинилэргэ чуолаан сүөһү, коза түбэспит түбэлтэлэрэ баар. Оттон сылгы букатын да айылгытынан айылҕа оҕото эбээт. Кинини быанан-туһаҕынан баайан, куруук харах далыгар илдьэ сылдьар кыаллыбат. Ити гынан баран, баар-суох аһыыр, мэччийэр сирдэрэ нэһилиэнньэлээх пууннар чугастарыгар баар. Онон массыыналаахтар эрдэттэн сэрэнэн сылдьаллара булгуччу диэн ирдэниэхтээх этэ.

Хаһыаппыт 2012 с. 1 №-гэр «Аспытын астымматыбыт» диэн Кириэстээх балыыһатын ыарыһахтарын суруга тахсыбыта. Онно ыарыһахтар балыыһа аһылыгын астымматтарын, ыраах Аргентинаттан кэлбит, туох этэ буолара биллибэт этинэн аһаталлар диэн суруйбуттар этэ. Биһиги бу суругунан балыыһа кылаабынай бырааһа Л.А. Павловаҕа  тахса сылдьыбыппыт. Кини “биһиги киин  балыыһа ыыппыт бородууктатынан аһатабыт, бэйэбит тугу да ылбаппыт”, – диэбитэ. Биллэн турар, кини бу боппуруоһу быһаарааччы буолбатаҕа өйдөнөр.

Саха бастакы тыл үөрэхтээҕэ, бастакынан маассабай суругу-бичиги киллэрбит С.А.Новгородов төрөөбүтэ быйыл 120 сыла. Кини олунньу 13 күнүгэр 2-с Хатылы (Болтоҥо) нэһилиэгэр уон оҕоттон алтыһынан төрөөбүтэ. 120 сыл диэн киһи олоҕор саамай улахан суолталаах саас. Тоҕо диэтэххэ, айылҕа киһиэхэ лоп курдук итиччэ сыл олох олорон барар ис кыаҕы, күүһү, нэгири, быланы биэрэр. Бу 120 сыл икки улахан мөһүлгэ дэнэр, бачча сылга үрүҥ күн куйаарга 10 толору эргиири оҥорор. Күн 12 сылга биир эргиири оҥорорун мындыр өбүгэлэрбит бэрт өрдөөҕүттэн ыла кэтээн билбиттэр эбит. Дьэ, сүрдээх.

Ханнык баҕарар эйгэҕэ көлүөнэ солбуһуга сайдыыны, саҥа тыыны кэрэһилиир. Ыччата суох норуот кэскилэ кэрэгэйин кэриэтэ, салайар систиэмэҕэ саҥа көлүөнэ дьон киирбэтэҕинэ, былааспыт улугуруута саҕаланар.

Егор Борисов дьаһалынан өрөспүүбүлүкэ салалтатыгар элбэх эдэр салайааччы кэллэ. Ол иһигэр доруобуйа харыстабылын миниистиринэн 1,5 сыллааҕыта Александр Васильевич Горохов анаммыта. Ол иннинээҕи миниистир В.Александров  дьыалаҕа-куолуга эриллэн, хайдах-туох дьылҕаланара өссө биллибэт. Уопсайынан даҕаны, миниистир дуоһунаһа кутталлаах дуоһунас кэккэтигэр киирдэ.

Тохсунньу ый саҥатыгар Ил Түмэн депутата Айталина Афанасьева-Адамова опера үөскээбит дойдутугар Италияҕа ыҥырыллан, фестивальга ситиһиилээхтик кыттан кэллэ. Күндү ааҕааччылар, иллэрээ сыл Айталина Саввична уонна Александр Емельянов Италияҕа “Риголетто” операҕа истиигэ кыттыбыттарын туһунан суруйбуппун, баҕар, өйдүүргүт буолуо. Дьүүллүүр сүбэ  элбэх тас дойду опера ырыһыаттарыттан ордорон, кинилэри талан ылбыта.

Кэпсэтиигэ кытыннылар:

Анна Дьячковская, Суорун Омоллоон аатынан Опера уонна балет театрын солистката.

Айталина Афанасьева-Адамова, Ил Түмэн депутата, опера ырыаһыта.